Luangpor Paisal Visalo‘s Podcast (ธรรมะ จาก หลวงพ่อไพศาล วิสาโล)

25650301pm--ทำทุกสิ่งอย่างมืออาชีพ

1 มี.ค. 65 - ทำทุกสิ่งอย่างมืออาชีพ : ถ้าเป็นมืออาชีพ ใครจะทำหรือไม่ทำ ฉันไม่สนใจ ฉันก็จะทำของฉัน และหากว่าจำเป็นต้องอาศัยความร่วมมือของเขา ก็จะเข้าไปหา แล้วก็พยายามที่จะร่วมกันทำงานแม้ว่าจะมีความไม่ชอบในพฤติกรรม หรือการกระทำ ก็ไม่เอามาเป็นอารมณ์ อันนี้มันเป็นการแสดงถึงคุณธรรมของมืออาชีพ ซึ่งนักปฏิบัติควรจะมี อย่าไปคิดว่า มันเป็นเรื่องของฆราวาส มันเป็นเรื่องของคนที่ประกอบอาชีพทางโลกเท่านั้นที่มีความเป็นมืออาชีพ แต่จะว่าไปแล้วทุกวันนี้แม้กระทั่งในทางโลก ในองค์กร ในหน่วยงานต่างๆ ก็ลืมไปแล้ว ความเป็นมืออาชีพคืออะไร

เราก็เห็นในองค์กรในหลายหน่วยงานทั้งราชการเอกชน ต่างคนต่างก็เอาตัวตนเป็นใหญ่ เอาความเห็นเอาอารมณ์ส่วนตัวเป็นใหญ่จนเหนืองานการ หรือว่าเอาอารมณ์ ความชอบไม่ชอบมาปะปนกับเรื่องการทำงาน จนกระทั่งงานเสียหายไปหมดเพราะว่ามีความไม่ชอบคนนั้นคนนี้ ก็เลยขัดแย้ง ก็เลยทะเลาะเบาะแว้งกันหรือว่าขัดแข้งขัดขากัน

 

ที่จริงคนที่รักในงานหรือเป็นมืออาชีพนี้ก็จะรู้จักอดทนอดกลั้น แม้ว่าจะไม่ชอบใจใครบางคน แต่หากว่าจะต้องร่วมมือกันเพื่อทำให้งานสำเร็จเพื่อทำให้องค์กรเจริญก้าวหน้า ก็จำเป็นต้องทำและนี่ก็เป็นคุณธรรม ซึ่งจะว่าไปแล้ว มันก็เป็นการทำให้ตัวตนหรืออัตตาเล็กลงด้วย

 

คนเราถ้าหากว่าเอางานเป็นใหญ่ ตัวตนหรืออัตตามันก็จะเล็กลงมันจะไม่มีอำนาจเหนือจิตใจของผู้คนซึ่งที่จริงก็เป็นการปฏิบัติธรรมอย่างหนึ่ง แล้วนี่มันยิ่งจำเป็นเข้าไปใหญ่สำหรับนักภาวนา นักบวช หรือว่านักปฏิบัติธรรมเพราะว่าจุดมุ่งหมายคือการทำให้ตัวตนอัตตาเล็กลง เพราะฉะนั้นยิ่งต้องถือหลักธรรมาธิปไตยหรืออย่างน้อยๆ ก็เอาส่วนรวมเป็นใหญ่

 

วินัยของสงฆ์ก็ล้วนแต่เป็นไปเพื่อเอาส่วนรวมเป็นใหญ่ ซึ่งถ้าปฏิบัติได้ถูกต้องมันก็ช่วยทำให้ความยึดมั่นถือมั่นในอัตตาตัวตนมันลดน้อยลง หรือเรียกง่ายๆ ว่าตัวตนมันเล็กลง แต่ไม่ต้องเป็นพระ ฆราวาสที่เป็นนักปฏิบัติธรรม ถ้าวางใจถูกต้องเอาการภาวนาเป็นใหญ่ มันก็ช่วยทำให้อัตตาตัวตนเล็กลงโดยเฉพาะถ้าหากว่าสติและความรู้สึกตัวเจริญก้าวหน้า มันก็ทำให้รู้ทัน ไม่ปล่อยให้อคติหรืออารมณ์ส่วนตัวเข้ามาเป็นใหญ่หรือบงการจิตใจของเรา หรือไปให้ความหลงเข้ามาครอบงำจนกระทั่งการปฏิบัติเสียหาย

 

ฉะนั้นที่หลวงพ่อคำเขียนท่านบอกว่านักปฏิบัติธรรมต้องเอาการภาวนาเป็นอาชีพ ถ้าเราเห็นว่าการภาวนาเป็นอาชีพจริงๆ มันต้องเป็นมืออาชีพ ไม่ใช่ทำแบบสมัครเล่นซึ่งก็จะไม่เกิดผลดีทั้งกับตัวและกับส่วนรวมเลย

25650226pm--ความสงบพบได้ถ้าวางใจเป็น

26 ก.พ. 65 - ความสงบพบได้ถ้าวางใจเป็น : ความสงบเราพบได้ในจิตใจ หากว่าเราวางใจเป็น มันไม่ต้องไปแสวงหาที่ไหน และทั้งหมดทั้งปวงก็อาศัยความเพียรความพยายาม การฝึกฝนฝึกปรือบ่อยๆ ถ้าเราไม่ฝึกฝนไม่ฝึกปรือ สติก็เกิดขึ้นได้ยาก มันไม่ต่างจากการเรียนภาษาต่างประเทศ การเรียนภาษาต่างประเทศยากมากต้องอาศัยความเพียรความพยายามในการท่องศัพท์ ในการท่องในการพูด การฝึกการปฏิบัติบ่อยๆจึงจะอ่านได้ เขียนได้และพูดได้ ฟังได้

จริงๆแล้วต้องใช้เวลาเป็นปีเลย กว่าเราจะอ่านออกเขียนได้ในภาษาต่างประเทศ การเจริญสติเพื่อให้พบความสงบในใจก็เหมือนกัน ไม่ใช่แค่ประเดี๋ยวประด๋าวศึกษาภาษาต่างประเทศ แล้วเราคิดว่ามันจะพูดได้มันจะอ่านได้ พอพูดไม่ได้อ่านไม่ได้ก็เลยท้อ แท้ ทั้งๆที่เราให้เวลากับมันไม่มากพอ

 

เพราะฉะนั้นถ้าหากว่าเราต้องการความสงบในใจ มันต้องยอมให้เวลากับมัน เราเสียเวลาไปกับความทุกข์มากมายนับไม่ถ้วนทำไมเราจะให้เวลากับการสร้างสติเพื่อเป็นวิธีที่ทำให้ไม่ทุกข์ ลองทบทวนดู เราหมดเวลาเสียเวลาไปกับความทุกข์เยอะมากเลย แต่เวลาที่เราจะให้วิธีกับการไม่ทุกข์เราให้น้อยมาก แล้วพอเราให้น้อย ก็ไม่ทำให้เราพบความสงบในใจเราก็จะรู้สึกว่าชีวิตนี้หมดหวัง เราไม่สามารถที่จะพบความสงบในจิตใจได้ อันนี้เป็นความเข้าใจที่ผิด ขอเพียงขอให้เรามีความเพียรให้มากแล้วเราก็จะพบความก้าวหน้าทีละน้อยๆ 

25650225pm--คำเตือนสำหรับชีวิต

25 ก.พ. 65 (เย็น) - คำเตือนสำหรับชีวิต

25650225am--วางของเป็นก็วางทุกข์ได้ง่าย

25 ก.พ. 65 (เช้า) - วางของเป็นก็วางทุกข์ได้ง่าย : ชีวิตเราจะยุ่งยากน้อยลงหากวางของอย่างมีสติมากขึ้น เช่น เวลาจะวางอะไร ก็อย่าเพิ่งรีบวาง หรือทำตามความเคยชิน ให้ช้าลงสักนิด ตั้งสติสักหน่อย ตามองไปที่สิ่งของหรือตำแหน่งที่จะวาง จากนั้นจึงค่อยวาง ทำใหม่ ๆ จะเผลอเป็นส่วนใหญ่ มีสติไม่กี่ครั้ง แต่ทำบ่อย ๆ สติก็จะมาไวขึ้น เวลาวางสิ่งของ จะทำด้วยความรู้เนื้อรู้ตัวมากขึ้น ทำไปนาน ๆ จะกลายเป็นนิสัยใหม่ ถึงตรงนี้ก็จะไม่ใช่เรื่องยากอีกต่อไป หากทำเป็นอาจิณ มันไม่เพียงช่วยให้เรามีสติเวลาวางสิ่งของ ไม่ว่าเล็กหรือใหญ่ เท่านั้น หากยังทำให้เรามีสติในเรื่องอื่น ๆ ด้วย เช่น เวลาทำงาน เวลากินอาหาร หรือเวลาพูดคุยกับคนอื่น

หลายคนไม่สังเกตว่าวันหนึ่ง ๆ เราวางสิ่งของต่าง ๆ รวมหลายร้อยครั้ง บางช่วงแค่นาทีเดียวเราวางของ ๔-๕ อย่าง แค่เรามีสติกับการวางของเหล่านี้ครึ่งเดียว ความรู้เนื้อรู้ตัวของเราจะเพิ่มพูนขึ้น และส่งผลดีต่อจิตใจของเราด้วย ไม่ใช่ช่วยให้ใจลอยน้อยลงเท่านั้น หากยังช่วยให้ใจไม่เผลอไปยึดหรือแบกปัญหาต่าง ๆ จนเป็นทุกข์ ไม่ว่าสิ่งที่ผ่านไปแล้ว หรือยังมาไม่ถึง แม้แต่งานการที่ค้างคา หนี้ที่ยังชำระไม่หมด ก็ไม่เอามาครุ่นคิดหากยังไม่ถึงเวลา หรือถึงเผลอคิดไปแล้ว ก็มีสติรู้ทัน วางมันลงได้อย่างรวดเร็ว ช่วยให้ใจโปร่งเบาและผ่อนคลาย ถึงเวลาทำงาน ก็ทำอย่างมีความสุข เพราะใจไม่ไปหยิบเอาเรื่องอื่นมารกหัว มีงานรออยู่ข้างหน้ามากมายเพียงใด ก็ไม่เอามาเป็นอารมณ์ จึงมีสมาธิในการทำงานอย่างเต็มที่

 

ความสุขและความทุกข์ของผู้คนส่วนใหญ่ ถึงที่สุดก็ขมวดอยู่ตรงที่การวางนี้เอง ถ้าวางไม่เป็น ไม่ว่าด้วยมือหรือด้วยใจ ก็เป็นทุกข์ได้ง่าย แต่ถ้าวางเป็น ชีวิตก็มีความสุขและสงบเย็นได้ง่ายขึ้น ส่วนจะวางเป็นหรือไม่ คำตอบก็อยู่ที่สติเป็นสำคัญ 

25650224pm--ไวในการรู้ใจตนเอง

24 ก.พ. 65 - ไวในการรู้ใจตนเอง : อย่างที่ครูบาอาจารย์บอกว่า “ดูกาย เห็นจิต” ถ้าเราละเอียดพอ ความเปลี่ยนแปลงแม้เพียงเล็กน้อยของกาย ก็ทำให้เรารู้ทัน หรือเห็นอารมณ์ความรู้สึกของตัวเอง ถ้าเราฝึกมามากพอ แม้เพียงความคิดอารมณ์ความรู้สึกเกิดขึ้น ใจกระเพื่อมแม้เพียงเล็กน้อยก็รู้ทันแล้วก็วางมันลงได้

อันนี้มันไม่ใช่สิ่งที่เหนือวิสัยความสามารถของคนเรา แต่มันเป็นสิ่งที่มีประโยชน์มากกว่าการอ่านคน ถ้าเราอ่านใจตัวเองได้ดี ในการที่เราจะอ่านคนอื่น ก็เกิดขึ้นได้ง่าย เป็นไปได้ง่าย เมื่อเราอ่านใจตัวเอง การที่เรารู้จักตัวเอง มันก็เป็นเรื่องที่ตามมา ถ้าเรารู้จักตัวเองรู้ตัวเองดี การที่เราจะรักษาตนให้ไกลจากความทุกข์มันก็เป็นเรื่องง่าย เพราะฉะนั้นหัด หันมาเรียนรู้ที่จะฝึกให้มีความฉับไวในการรู้ใจตัวเอง อันนี้เป็นสิ่งที่ประเสริฐมาก

25650221pm--อากาศเปลี่ยนไปใจไม่แปรปวน

21 ก.พ. 65 - อากาศเปลี่ยนไปใจไม่แปรปวน : ถ้าเพียงแต่ว่า รู้เฉยๆ ไม่ไปผลักไส ไม่ไปหยิบหรือเข้าไปเกาะเกี่ยวไม่ทุกข์หรอก เมื่อมีความปวดก็เห็นมัน หรือว่ารู้ซื่อๆ อันนี้มันก็ทุกข์แค่กายแต่ใจไม่ทุกข์ เมื่อมีความหนาวเห็นความหนาว แต่ไม่เป็นผู้หนาว ใจไม่ทุกข์หรอก มีความโกรธ เห็นความโกรธ ไม่เป็นผู้โกรธ ใจไม่รุ่มร้อนหรอก แต่เพราะว่ามันไม่เห็น มันเข้าไปเป็น มันก็เป็นผู้โกรธ ผู้หนาวขึ้น ความทุกข์ก็เลยเข้ามา

อันนี้แหละคือที่ท่านว่า “การเกิดทุกคราว เป็นทุกข์ร่ำไป” ให้เรารู้เท่าทันการเกิดชนิดนี้ ที่เกิดขึ้นในใจเราตลอดเวลา หรือเกิดขึ้นบ่อยๆ อย่าปล่อยให้มันเกิดขึ้น หรือเมื่อเกิดขึ้นก็รู้ทัน เพียงแค่รู้ การเกิดก็ดับไป รู้ทันความเป็นผู้โกรธ พอรู้ทัน ผู้โกรธก็ดับไป รู้ทันความเป็นผู้ปวด พอรู้ทัน ผู้ปวดก็ดับไป รู้ทันความเป็นผู้หนาว พอรู้ทัน ผู้หนาวก็ดับไป

เพราะฉะนั้นเป็นโอกาสดี หนาวๆอย่างนี้ หรือหนาวยิ่งกว่านี้ จะได้เป็นการฝึกสติ ฝึกการเป็นผู้ดูผู้เห็น หรือว่าเห็นโทษของการเป็นผู้เป็น เข้าไปเป็นผู้เป็น ไม่รู้กี่สิบปีแล้วหรือตลอดชีวิตที่เป็นผู้เป็นแต่ไม่รู้ทันมัน นี่เป็นโอกาสดีที่เราจะได้ฝึก เห็น ไม่เข้าไปเป็น เห็นโทษของการเป็นผู้เป็น

25650217pm--เตรียมตัวสอบครั้งสำคัญของชีวิต

17 ก.พ. 65 - เตรียมตัวสอบครั้งสำคัญของชีวิต 

25650216pm--วิถีความสุขอันประเสริฐ

16 ก.พ. 65 - วิถีความสุขอันประเสริฐ : ถ้าเราปรารถนาชีวิตที่ผาสุก มีคุณภาพชีวิตที่ดี แม้จะไม่ถึงขั้นนิพพาน 5 ประเด็นนี้คือสิ่งที่เราต้องพิจารณาว่าเราเกี่ยวข้องอย่างถูกต้องไหม 1. ผู้คน 2. วัตถุสิ่งเสพ 3. สิ่งแวดล้อม 4. ระเบียบชีวิต 5. จิต เป็นสิ่งที่เรียกว่าเอามาเช็กลิสต์ได้เลย เวลาจะทบทวนชีวิตของเราว่าดำเนินไปถูกต้องไหม ก็เอา 5 ประการนี้แหละมาเช็ก มาตรวจสอบ ว่าเราเกี่ยวข้องกับ 5 ประการนี้อย่างถูกต้องเหมาะสมไหม ยิ่งถ้าเรามุ่งชีวิตที่ผาสุก จนกระทั่งได้เข้าถึงพระนิพพาน 5 ประการนี้คือสิ่งที่เราจะต้องใส่ใจ

อันนี้เลยเป็นส่วนเสริมส่วนขยายของ 3 ข้อแรก การไม่ทำบาปทั้งปวง การทำกุศลให้ถึงพร้อม การชำระจิตของตนให้ขาวรอบ เรียกว่าเป็นสูตรก็ได้ที่จะนำพาชีวิตของเราไปสู่ความสุข ความสงบเย็น แล้วเป็นสิ่งที่จะนำพาเราเข้าใกล้และเข้าถึงพระนิพพานในที่สุด

 

เพราะฉะนั้นวันมาฆบูชาก็เป็นโอกาสที่เราจะได้พิจารณาทบทวนว่า การดำเนินชีวิตของเราได้เป็นไปในทางที่เหมาะสมไหม เพื่อที่เราจะได้ประโยชน์อย่างคุ้มค่า สมกับที่เป็นชาวพุทธ หรือสมกับที่เป็นมนุษย์ โดยเฉพาะถ้าเราได้เข้าใกล้เข้าถึงพระนิพพาน อันนี้เรียกว่า เป็นประโยชน์สูงสุดของความเป็นมนุษย์เลยทีเดียว 

25650215pm--ตัดวงจรแห่งความโกรธ

15 ก.พ. 65 (เย็น) - ตัดวงจรแห่งความโกรธ : ถ้าเราตั้งใจเป็นคนที่มีคุณธรรม เป็นคนที่ใฝ่ธรรม ต้องรักษาใจให้ดี อย่าให้ความโกรธความเกลียดมาครอบงำใจ มันเกิดขึ้นได้ เราห้ามมันไม่ได้ แต่เรารักษาใจได้ด้วยการรู้ทัน มีสติเห็นมัน เพราะว่าถ้าปล่อยให้มันครองใจ เราก็จะเป็นเหมือนคนที่เราเกลียด เหมือนคนที่เราโกรธ ซึ่งอาจจะไม่ใช่เป็นพ่อแม่ อาจจะเป็นคนอื่น อาจจะเป็นเพื่อนร่วมงาน อาจจะเป็นเพื่อนบ้าน อาจจะเป็นคนใกล้ตัว อาจจะเป็นคู่รัก สามีภรรยาที่ทะเลาะเบาะแว้งกัน

เราต่างเลียนแบบกัน เลียนแบบในทางที่ไม่ดี ยิ่งโกรธยิ่งเกลียดใครก็ยิ่งเอาเขาเป็นครู อันนี้เป็นการเลียนแบบในทางที่ไม่ดี เขาด่ามาเราก็ด่าตอบ เขานินทาเราก็นินทาใส่ เราก็ทำร้ายเราก็ทำบ้าง โดยไม่รู้ตัว

 

ทั้งหมดนี้โดยความโกรธความเกลียดเป็นสื่อเป็นสะพานที่ทำให้นิสัยไม่ดีของคนรอบตัวที่เข้ามาอยู่ในเนื้อในตัวเราได้ เราต้องตัดวงจรไม่ให้มันเผยแพร่ออกไปด้วยการที่เรามีสติรู้ทัน ไม่ปล่อยให้ความโกรธความเกลียดครองใจ 

25650215am--อย่าปล่อยให้ทุกข์เพราะเปรียบเทียบ

15 ก.พ. 65 (เช้า) - อย่าปล่อยให้ทุกข์เพราะเปรียบเทียบ : คนเราไม่รู้จักพอใจในสิ่งที่มี ไม่ยินดีในสิ่งที่ได้ ถ้าหากว่ามองไม่เป็น หรือชอบเปรียบเทียบ แม้จะได้โชคลาภก็ทุกข์ พอไปเปรียบเทียบกับคนอื่น อันนี้ต้องระวังเลย คนเราจะมีความสุขได้ เพราะรู้จักพอใจในสิ่งที่มียินดีในสิ่งที่ได้